Глупости

             Очите на Нада блескаа од лутина, беше како рис, кој и да ѝ се појавеше на патот ќе му ги забиеше канџите. Овој ден тргна наопаку уште од утрото, всушност овој живот тргна наопаку откако се роди во оваа држава. Првата можност да се спаси од оваа проклето место ќе ја зграпчеше со двете раце и немаше да дозволи така лесно да ѝ се лизне. Овде воздухот секој ден стануваше се позагаден, секој ден се повеќе и повеќе се загушуваше. Нејзиното место не беше овде.
            Во собата влезе целата накисната, со скршен чадор, намокрена коса, растечена маскара и многу бес во очите. Помалата сестра која беше внесена во својата работа не забележа ниту половина од ова. Проблемите на сестрата на Нада беа поважни од Надините, всушност проблемите на сестра ѝ беа слични со оние на Нада, само што сестра ѝ гледаше некакво решение, можеби не многу ветувачко, но барем беше решение, или пак начин.
            -Што правиш ти таму!? – праша Нада сè уште нервозна и со повишен тон.   

        -Реквизити! – одговори сестра ѝ без да го тргне погледот од својата работа. – А што ти е тебе? Зошто си толку лута?

            -Подобро не прашувај. Се колнам дека не можам да издржам повеќе овде, работите од ден на ден стануваат само полоши.

            -За што зборуваш? 

           -Денес морав да отидам да извадам некој докумнет, отидов прва завршив последна. Овој бил братучед, оној колега на жена му, друг пријател, трет комшија, па братучед на братучед му, па школси од праисторијата и така сите влегоа пред мене. Кога конечно завршив таму отидов на интервју за работа. Идиотот само гледаше да ме откачи, местото веќе беше резервирано за внук му. Не ми го ни прочита CV, каков кретен. А знаеш кој му е внук? Еден лузер, не знае колку се два плус два. Најозбилно! Факултетот го заврши благодарение на татко му и тоа со шестка. А јас учев како луда, глупача! Завршив со десетка за да можам да најдам работа и сега еден клошар се сместува во фотеља тукутака, без ниту една капка пот. Кога тргнав дома автобусот доцнеше и како капак на сè внатре го сретнав Зоран колегата. Тој пак каков имбецил е, да не ти се верува, му понудиле работа од соништата, но само ако ја променил партиската книшка и овој одбил. Глупак! Јас сонувам за таква шанса, нема ни да размислувам, сто книшки ќе променам, не една, но ете има секаков народ. Ми доаѓа да избегам од државава и никогаш да не вратам, никогаш!
            -Ајде утре со нас на протест. Ќе протестираме баш против овие уцени. Мора  некој нешто да стори, зарем да дозволиме некој пред очи да нè краде. Мораме да го кренеме гласот, да не дозволиме да газат по нас колку што сакаат и да нè залажуваат со глупости. Работите не можат да останат вакви, време е за промени. Ние не сме ниту играчки, ниту глупаци, не сме ниту слепи, ниту прости. Ако сакаат да ги земаат нашите пари треба и да ги заслужат. Ова ги помина сите граници, време е за промени! Време е за промени! – викна сестра ѝ најгласно што можеше.

            -Што трескаш мори ти! – ја прекина Нада. –Какви промени, какви протести? Кој ќе протестира, ти и уште педесет глупаци? Нему му е гајле што имаш ти да кажеш и што ти мислиш. Целата држава функционира така и тоа ќе го промениш баш ти. И место да чкрташ тука некои глупости излези, можеби ќе најдеш некој моќен и богат пријател. Прави нешто од што ќе имаш корист, а не нешто што ќе ти го отежни животот. Идеали, промени, глупости...            Сестра ѝ ја погледа со бес. Таа веруваше во она што го правеше и сакаше да ѝ покаже на Нада дека греши, дека размислува погрешно. Таа е млада, а на младите останува светот, тие ако не се борат нема кој друг. Точно државата ни функционира така, но додека младите размислуваат на овој начин, така и ќе остане, нема ништо да се промени. Младите мора да ги отворат своите умови, да ја увидат својата моќ, да ја искористат својата младост, сила и памет. Ние сами го кроиме светот во кој ќе живеат нашите деца. Можеби е виновен оној што краде, но најголем виновник е оној кој дозволува да биде ограбен. Кога ја отвори устата сето ова да ѝ го каже на Нада и да ја разубеди се сети на илјадниците разговори кои ги почнуваше со иста надеж, но ги завршуваше без успех и затоа премолче. Зеде воздух, се обиде да се смири малку и потоа само кратко искоментира.
            -Знаеш што, кога добро ќе размислам ти си створена да заминеш во странство. Те молам оди и не враќај се!

            Нада ја погледна чудно својата помала сестра која ги зеде реквизитите и замина да ги заврши последните подготовки и да се бори во она што веруваше, во она во што сите требаше да веруваат ако сакаат подобро утро, додека таа остана дома да го праќа своето CV на огласите свесна дека нема да добие ниту еден одговор бидејќи  нејзиниот вујко не беше владика, а ниту поп.

Ако ме сакате...

            Оставете ме сама да чекорам, вашите раце нема вечно да ја држат мојата. Подобро да паднам додека грижливо ме гледате од страна и ми подавате рака, отколку да паднам и да останам на земја. Сакам да ги раширам крилјата и да полетам. Оставете ме да ја почувствувам моќта, да се вивнам високо и да го освојам светот па макар и за миг. Сакам да треснам на земја, да ги раскрварам  нозете и да го голтам правот околу мене. Поставете ми препреки на патот и не тргајте ги веќе постоечките. Наведнете  ми ја главата за да научам како да ја држам исправена. Удрете ми шлаканица кога ќе заслужам, па дури и кога нема, не жалете го мојот образ.

 Вашиот пиштол секогаш нека биде вперен кон мене, немојте да ми дозволите мирно да спијам. Излажете ме дека Дедо Мраз постои за да можам и јас да излажам некого. Не извинувајте ми се секогаш кога ќе погрешите, всушност не извинувајте ми се воопшто. Секогаш кога ќе подадам некому рака исечете ми прст. Затворете ми ги ушите кога некој ќе раскажува бајки, не дозволувајте ми да гледам филмови со среќни краишта. Зборот верба избришете го од мојот речник. Добрите луѓе држете ги подалеку од мене, можеби се заразни. Научете ме да се плашам од доброто, да бегам од светлината и спокојно да живеам во мракот. Научете ме на сè што не сакате да знам и на сè што не сакате да ми се случи и тогаш ќе знам дека навистина ме сакате и се грижите за мене, но не барајте го истото од мене бидејќи нема да го знам начинот ниту ќе ви верувам вам.

Тагата за југот

            Тагата за југот уште не сум ја почувствувала. Топлите денови, „добрите“ луѓе се таму далеку од мене, овде сè е студено, ветришта, дождови, студени погледи и камени срца. А јас? Јас сум иста како порано а не треба да сум. Овде „не“ е како таму, овде сè наликува на една голема темна шума во зима без ниту една скривница, а јас сум сама против сите нејзини дрва. Не знам дали можам, но ќе се обидам, верувам дека сум силна, посилна од ветрот кој сака да ме бутне на земја. Проклет да е оној кој рекол дека лагата е лоша, проклета да сум јас што сум му поверувала. 

Првата битка во оваа глутница на волци во јагнешки кожи ја добив, но чувствувам дека војната уште не е готова, следуваат уште многу. Првиот волк кој се обиде да нападне сè уште ме гледа со лиги на устата и оган во очите, сака да нападне повторно, но не може, нема повеќе сила, му остана само желбата. Нему желбата мене насмевката. Признавам, се плашам малку, можеби малку повеќе од наредната битка, се плашам и од претходната, но стравот е дел од играта. Сепак се смеам, секогаш со насмевка на лицето упатена кон овој студен народ. Постудено од времето овде е народот, не овој овде, туку оние нашиве, придојдениците. А јас и понатаму барам Сонце и насмеано искрено лице, а тагата за југот уште не ме фаќа. 

Љубовна патетика

Да се жртвуваш за некој друг, да заборавиш на сè, да ги споеш рацете и во нив да потoнеш, да плачеш во себе а да се смееш пред другите, да молиш како просјак за еден посветен ден, сè што треба да добиваш да мораш да побараш, да се докажуваш по сто пати, да се објаснуваш без да се обидат да те сфатат, да плачеш во ноќта, да го очекуваш утрото знаејќи дека нема да дојде, секој ден да се лажеш, сетоа тоа одамна престана да биде дефенција за љубов мили мои. 

Да се скриеш зад сите тие патетики под изговор љубов и жртвување во нејзино име, не те прави ниту Ромео ни Јулија туку кукавица, личност без став, недостиг на самодоверба. Не не, не сте заљубени вие сте само заплеткани во сопствената мрежа, исплашени од последиците на своите постапки, скриени зад завесата на животната претстава под маската на љубовен патетичар, потребата од некој да ве стави под закрила бидејќи сте премноу слаби храбро да застанеме пред сето она што го носи животот. Да ставете некој друг пред себе значи дека вие не сте вредни за првото место!

Гласот од соседната соба

                                

                Лежеше на креветот како да немаше сила за ништо друго. Рацете ѝ беа изгребани, се познаваше дека сама се обидувала со ноктите да си ја отсрани сопствената кожа, косата ѝ беше разбушавена како да не се чешлала со години, а погледот беше некаде изгубен низ светлината на денот и црнината во нејзината душа. Веќе не знаеше да гледа напред, да чекори, да се бори, не гледаше цел, потреба, надеж, можност. Сè како да умираше во неа, само телото продолжуваше со својата функција. Беше гневна на сè околу себе, сакаше да испокрши сè, да изфрли сè, да се искара со сите и да остане сама. Не ѝ беше потребен никој повеќе, сите кои мислеше дека ја сакаат и секогаш ќе бидат покрај неа ги нема никаде. Оваа соба, оваа адреса за нив изчезна, се избриша од мапата кога се дозна што се случува. Секој си се бранеше себе си од долгата и немилосрдна рака, дури и за најмалиот „предавник“ сега имаше казна . Сепак удобноста во животот беше пред сè и пред секој. Не стануваше овде прашање на правда, на кого му веруваш, подржување на нечија идеологија, замижување пред ситницата за остварување на нешто големо. Не, тоа беа само изговорите кои се користеа, таа добро знаеше, сè беше лична корист. Ниту еден не сакаше да биде казнет бидејќи затропал на нејзината врата, нејзината моќ помина, времето се преврте, повеќе не ја сакаат, сега некој друг ги диктира правилата на игра, оној кој и ја одзеде желбата за живот. Не знаеше кого да обвини, но сите имаа вина, едни бидејќи сториле нешто, други бидејќи не сториле ништо, трети бидејќи молчеа.

                Само мајка ѝ, кутрата жена седеше покрај неа и ја тешеше, и даваше надеж дека сè ќе се среди и еден ден сè ќе биде како порано.  Но таа не сакаше сè да биде како порано, повеќе не ги сакаше луѓето околу неа, не сакаше маски, не сакаше безвредни зборови. Но мајки ѝ тоа не го знаеше, таа зборуваше. Мораше! Не смееше да молчи, мораше да направи барем мал зрак светлина на крајот од тунелот, тоа дете беше нејзиниот живот, нејзиното сè. Го забележуваше празниот поглед, пустата душа и знаеше дека мора да се бори со нешто поголемо од себе. Нејзината ќерка беше паметна и знаеше дека сè ѝ е јасно, но мора да ја излаже, бар за момент. Светот ќе го превртеше за да го врате сјајот во тие невини очи.

                Внимателно ги слушаше зборовите на нејзината мајка, иако сакаше да ѝ верува не можеше. Сакаше да се излаже и самата себе, но тешко беше. Реалноста не дозволуваше. Зборовите кои се слушаа од наредната соба и ја гореа душата, и само уште повеќе ѝ ги отвараа очите.

                -Тоа што било било, не можеме сега ништо да смениме, иако сакам да го задавам тоа копиле со моите сопствени раце нема да го сторам тоа.

                -Оди! Задави го! –вриштеше таа во себе.

                -Нема да ми оди во прилог, сега треба добро да се разгледа ситуацијата и да видиме ова како најдобро ќе се искористи. Ова ќе ни донесе многу поени.

                Нејзината болка, нејзиниот очај, нејзините пресушени очи, повеќе не беа нејзини. Не стануваше повеќе збор за нејзината уништена младост, за изгубената смисла на животот, згаснатата насмевка на една млада девојка. Сè се претвори во игра, во надигрување, во собирање на поени, во корист, лична корист, но не нејзина, туѓа, нечија голема која се криеше зад името идеологија.

Статуа од бронза

         Одеше низ куќата како поулавена, можеби и навистина беше таква, денеска не секој можеше да биде заљубен во статуа. А тој како и секогаш молчеше и не се ни помрднуваше, не забележувваше ништо окулу себе, ниту неа, девојката која го сакаше. Се беше залепил во еден агол и обвиен во бронза се исклучил од светот. Таа кутрата само се шеташе и пробуваш да се смири, ќе го погледнеше но тој не ѝ возвраќаше ниту на погледите ниту а повиците. Цревата ѝ кркореа од глад, не знаеше веќе што да стори, веќе немаше работа а со тоа и пари, а сè беше на нејзин грб, додека овој само уживаше во својата вредност и не се помрднуваше. Му удри шамар, но тој не ѝ возврати. Го удри уште еднаш, залудно тој не се помрднуваше. Се прашуваше што да стори, на овој нејзиниот никако да му дојде памет, за сè таа треба да се грижи. Го меркаше под око, се фати како размислува да го продаде, си ги гризна усните. Но пак продолжи, гладот не прашуваше за љубов, за убавина. Реши ако продолжи вака ќе го продаде, или ќе го продаде или ќе го убие.

Волкот и Црвенкапа

                Седеше на двоседот, маската му беше симната, светлината што влегуваше од малиот прашлив прозорец му го осветлуваше лицето, но сепак оставеше мала покривка на сомнеж. Но нејзините очи не можеа да го видат тоа, беа премногу вљубени, а тој беше овде да ѝ земе сè што има. Беше крадец, лажго, и очигледно беше добар во тоа. Можеше да ја гледа во очи и да ја лаже, тоа не беше никаков проблем, можеше раскажувајќи ѝ приказни за добра ноќ со една рака да ѝ го празни џебот, може да ја соголи додека таа мислеше дека напредува, тони а тој ја убедува дека се качува кон врвот. Најстрашно е што таа му веруваше, му веруваше слепо и само он беше во право и само он знаеше сè. Никого не слушаше, веруваше дека тој е нејзиниот спас и само тој знае може да ја спаси и дека веќе чекори по патот кој води кон излезот, незнаејќи дека само сè враќа назад.

                -Зошто ја носеше маската? – го праша плашливо, не сакаше да го разлути

                -Поради тебе, да не ме забележат соседите и потоа да озборуваат, а озборувањата им годат само на славните.

                -Зошто одеше толку тивко, на прсти?

                -Не сакав да те разбудам, ако спиеш?

                -Како можам да спијам сред бел ден?

                -Никогаш не се знае, можеби си имала главоболка па си легнала, не сакав со мојот тропот да те вознемирам.

                -Што тражи тој пиштол во твоите раце?           

                -Тоа е само поради заштита, не можам да дозволам некој да те повреди. Се заколнав пред Бога дека ќе те штитам и нема да дозволам ни влако да ти недостига.

                -Зошто раката ти беше во купот пари?

                -Сакав да ги преместам на сигурно место, овде се премногу на ризик, секој крадец прво овде би ги побарал, морам да се грижам за твојата иднина, не смеам да те оставам така. Знаеш дека ти си ми сè, за тебе би сторил сè што сакаш, не можам да си го замислам животот без тебе, без твојата насмевка и тие прекрасни очи.  Секоја твојта солза мене ме пече, кога ти си тажна јас не сум мирен. Се што е твое за мене е свето.

                Таа  ја наведна главата.

                -Се срамам. –рече таа тивко.

                -Нема зошто? Пред мене можеш да кажеш сè?

                -Помислив дека си сакал ... ах глупости, заборави. Важно е дека си сега овде и се грижиш за мене. –рече таа и му се фрли во прегратки.

                Тој цврсто ја притисна до него и ја бакна во челото, да знае дека не е сама, додека погледот му остана закован во купот пари.